Verenigde Staten: MLK – Atlanta (1/5)

Martin Luther King Atlanta MLK

Vijftig jaar na de legendarische “I have a dream”-speech van Martin Luther King Jr. maakte ik een roadtrip in het spoor van de bekende burgerrechtenactivist. Vandaag -50 jaar na de moord op King in april 1968- volgt een update van deze trip en zijn we zo bescheiden om het 900 km lange traject ervan om te dopen tot MARTIN LUTHER KING TRAIL. Op deze reisroute kom je als reiziger niet alleen op de belangrijkste locaties uit Martin Luther Kings leven maar krijg je een veel beter inzicht in de nog steeds aanslepende rassenproblematiek in het Amerika van vandaag. Etappe 1: Atlanta, de geboortestad van MLK.

De zoektocht naar de roots van Martin Luther King beginnen we aan zijn geboortehuis in een wijk vlakbij het centrum van Atlanta. King zag er het levenslicht op 15 januari 1929 als zoon van een dominee, die zijn geloof en zin voor rechtvaardigheid met veel overgave aan zijn kinderen wilde meegeven. En of dat gelukt is! De rondleiding door de kamers waar een nog jonge King opgroeide fascineert, maar al even boeiend zijn de kleine verhalen die de gidsen aan hun uitleg toevoegen. Zo verneem je in de keuken dat gefrituurde kip met zwarte bonen het favoriete gerecht van King was. Uiteraard zonder daarbij de harde realiteit van die dagen uit het oog te verliezen. ‘Dit huis was een warm nest’, legt onze gids uit. ‘Maar net als op andere plaatsen in het zuiden van de Verenigde Staten was Atlanta in die jaren geen fantastische stad om als Afro-Amerikaan op te groeien. Bij blanke families was de jonge Martin Luther King niet welkom en scholen, restaurants en openbaar vervoer waren voor blank en zwart nog volledig gescheiden.’ Een halve eeuw later staat Atlanta wel open voor andere culturen en de buurt rondom Kings geboortehuis is intussen geklasseerd tot Amerikaans nationaal erfgoed. De Ebenezer Baptist Church, waar Kings vader dominee was, kun je er ook nog bezoeken.

MLK Martin Luther King Atlanta
Kings geboortehuis in Auburn Avenue, Atlanta
MLK Atlanta Martin Luther King
Ebenezer Baptist Church, waar Kings vader de kerkdiensten leidde.

Kings erfenis leeft!

In de geboortewijk van Martin Luther King werd na zijn dood het Martin Luther King Jr.Center for Nonviolent Social Change opgetrokken. Dit centrum was een initiatief van Kings echtgenote Coretta Scott om de boodschap van King actueel en levendig te houden. In het King Center bevinden zich onder andere de King Library and Archives, waar een van de grootste collecties van documenten over Martin Luther King en de Amerikaanse Burgerrechtenbeweging bewaard ligt. Met tv-beelden, foto’s en ander materiaal wordt teruggeblikt op de sit-ins, de protestmarsen en andere sleutelmomenten waarbij King aanwezig was. In de aangrenzende Freedom Hall loopt er ook een kleine permanente tentoonstelling over Kings echtgenote Coretta. Centraal op de site van het King Center bevindt zich het graf van Martin Luther King en zijn echtgenote Coretta met daarop een van zijn memorabele uitspraken: Free at last, Free at last!

MLK Atlanta Martin Luther King
Bezoekers aan zijn graf in het King Center.

Studentenjaren

In een heel andere wijk van Atlanta leidt het spoor van Martin Luther King naar het Morehouse College, waar King als tiener enkele jaren studeerde en besliste om dominee te worden. Behalve een standbeeld en de Martin Luther King Chapel bevindt er zich in de bibliotheek van het instituut een immense collectie aan documenten, memorabilia en beeldmateriaal van King. Een groot aantal video’s staan online en onderzoekers van Morehouse College deden enkele jaren geleden in het kader van de uitbreiding van de King Collection een hele reeks interviews met burgerrechtenactivisten, die nog samen – of net als King – in de fifties en sixties voor gelijke rechten op de barricades stonden. Vlakbij Morehouse College vinden we een van de oudste restaurants van Atlanta: Paschal’s, waar King en andere burgerrechtenactivisten geregeld samenkwamen. Op het menu: American soul food. En dat onder het waakzame oog van King.

MLK Atlanta Martin Luther King
Kings legendarische speech inspireert de studenten van Morehouse College nog steeds.

Naast Coca-Cola

Minder toegankelijk als toevallige passant, maar wel een plek met sterke King-connectie, is de Prince Hall Masonic Building, het oude hoofdkwartier van de Southern Christian Leadership Conference (SCLC). King stichtte deze organisatie en vanaf 1960 werd dit zijn uitvalsbasis in de strijd om meer gelijke rechten in het zuiden van de Verenigde Staten. Meer verhalen over de vaak vergeten Afro-Amerikaanse geschiedenis in Atlanta en van de slavernij in de Verenigde Staten zijn overigens ook terug te vinden in het heel bescheiden APEX Museum.

Overduidelijk is er de voorbije jaren dan weer veel meer budget vrijgemaakt voor het nieuwe en hypermoderne National Center for Civil and Human Rights, dat net tussen het Georgia Aquarium en de World of Coca-Cola is opgetrokken. In dit centrum krijgt het leven en werk van King een plaats binnen het grotere verhaal van mensenrechten. Voor bezoekers aan Atlanta is het nu dus helemaal onmogelijk om de herinneringen aan Martin Luther King nog te missen.

MLK Atlanta Martin Luther King
Kings sociale boodschap overschrijdt de rassenkwestie.

Fietsen in het spoor van Martin Luther King

Een ontspannen manier om de sporen van Martin Luther King en de invloed van de Afro-Amerikaanse gemeenschap in een stad als Atlanta te verkennen, zijn de fietstochten van Civil Bikes. Stichtster Nedra Deadwyler is een geëngageerde dame die haar passie voor Atlanta, haar belangstelling voor de Afro-Amerikaanse geschiedenis (en actualiteit!) ook nog eens weet te combineren met een rol als fietsambassadrice in de staat Georgia. Voor meer details: www.civilbikes.com

 

MLK Atlanta Martin Luther King
Martin Luther King aan het Morehouse College

STEEKKAART – MLK TRAIL – ATLANTA:

Ernaartoe: Delta verzorgt dagelijks rechtstreekse vluchten van Brussels Airport en Schiphol naar Atlanta

www.delta.com

Plan je bezoek aan de locaties in het spoor van Martin Luther King:

Geboortehuis van Martin Luther King/Ebenezer Baptist Church: https://www.nps.gov/nr/travel/cultural_diversity/Martin_Luther_King_National_Historic_Site.html

The King Center: www.thekingcenter.org

King Collection in Morehouse College: http://www.morehouse.edu/kingcollection/life.php

Restaurant Paschal’s: www.paschalsatlanta.com

Southern Christian Leadership: www.nationalsclc.org

Apex Museum: www.apexmuseum.org

Center for Civil and Human Rights: www.civilandhumanrights.org

Meer algemene informatie: www.atlanta.net

Volgende stop op de MLK TRAIL: Montgomery in Alabama, een rit van 295 km