ENGELAND: Op zoek naar Robin Hood

Robin Hood Nottingham Castle

Robin Hood blijft fascineren. De nieuwe film met Taron Egerton als Robin Hood is al minstens de derde die tijdens mijn leven in de bioscoopzalen speelt. Bij de lancering van de vorige film, een productie van Ridley Scott en met Russel Crow als vertolker van Robin Hood, trok ik voor De Standaard naar Nottinghamshire voor een zoektocht naar de mooiste filmlocaties. En vooral voor het verhaal achter de legende.

Vernieuwd imago

Net als andere voormalige industriesteden in Engeland heeft ook Nottingham de voorbije jaren een grondige opknapbeurt ondergaan. Van zwartgeblakerde fabrieksschoorstenen of vervallen productiehallen is amper nog een spoor te vinden, en het centrum van de stad lijkt wel omgebouwd tot een groot shoppingparadijs. Filialen van de grote merken overheersen, maar in zijstraatjes zijn toch heel wat hippe en trendy shops gevestigd. Tot in de zomer van 2017 bevond zich hier onder meer de allereerste boetiek van modeontwerper Paul Smith, die wel nog met een andere boetiek in zijn thuisstad verankerd blijft. ‘Sir’ Paul Smith zorgde bovendien ook voor het design van het vernieuwde cinemacomplex Broadway, dat meer dan terecht doorgaat als een van de gezelligste bioscopen in Europa. Nog een toplocatie in Nottingham is de kunstgalerij Nottingham Contemporary.
Ondanks dit vernieuwde imago van Nottingham blijken veel buitenlandse bezoekers in de eerste plaats toch geboeid door de legendarische avonturen van Robin Hood. In en rond de stad zou die in de late middeleeuwen hebben rondgetrokken en rijke reizigers hebben overvallen om het nadien te verdelen onder de armen. Een heldendaad, maar het maakte Robin Hood tot de aartsvijand van de sheriff van Nottingham. Dit basisgegeven wordt uiteraard ook in de films uitgespeeld, maar is Robin Hood nu een puur verzinsel? Of heeft de figuur daadwerkelijk bestaan?

Robin Hood Nottingham Nottinghamshire legend legende

Oudste pub van Engeland

De wazige historische gegevens over Robin Hood laten al eeuwenlang ruimte voor speculaties en op tal van plaatsen in Nottingham doen ze daar maar wat graag aan mee. Zo ook in de sfeervolle Ye Olde Trip to Jerusalem, een van de oudste pubs in Engeland. Volgens de uitbaters en stadsgidsen zonder twijfel de oudste! Zelfs koning Richard Leeuwenhart zou hier voor zijn vertrek op kruistocht nog een pint zijn komen drinken. Ik begin er met zekerheid aan mijn zoektocht naar Robin Hood. Voorzien van een stapeltje brochures en nieuwe publicaties verraad ik mijn belangstelling voor Nottinghams populairste figuur. Een goede zet, zo blijkt. Een van de vriendelijke serveersters leidt me spontaan door de donkere ruimtes van de pub en via een klein deurtje duiken we de kelder in. ‘Hier werd vroeger het bier gebrouwen, maar ook Robin Hood mocht er zich schuilhouden’, fluistert ze me toe. ‘We zitten hier in een kruisvormig gangenstel, diep onder de grond. Onmogelijk dat de sheriff hem hier zou vinden.’ Ik wil het verhaal best geloven, maar mijn vraag naar sporen of harde bewijzen wordt niet beantwoord. Of toch, in tweede instantie: ‘Weet je, met Robin Hood kan alles! Heb je trouwens al ons Robin Hood-bier geproefd?’ Ik durf niet te weigeren.

Robin Hood Nottingham
De oudste pub van Engeland én schuilplaats voor Robin Hood

Te gast bij de sheriff

Met een frisse Robin Hood-pint en een bijhorende hapklare fish & chips in de maag trek ik door de binnenstad naar een volgende plek uit het Robin Hood-verhaal: Nottingham Castle, waar de sheriff van Nottingham destijds resideerde. De oorspronkelijke middeleeuwse vesting werd in de loop van de 19de eeuw grondig herwerkt en vandaag biedt het kasteel onderdak aan een museum met een niet onaardige kunstcollectie. Ook de huidige sheriff van Nottingham heeft er nog zijn stek. Wel is zijn functie intussen beperkt tot die van pr-jongen van de stad. Én verdedigt hij de belangen van Robin Hood! De tegenstander van weleer blijkt dus een supporter te zijn geworden: ‘Misschien heeft Robin Hood nooit bestaan, maar we blijven hem verkopen. Hij is goed voor onze stad.’ Robin Hood duikt dan ook geregeld op tijdens historische reconstructies en andere evenementen die in of rond het kasteel plaatsvinden. En een standbeeld van Robin Hood staat constant met zijn pijl en boog op het kasteel gericht…shoot!

Robin Hood Nottingham Castle
Robin Hood staat nog steeds paraat aan het kasteel van Nottingham

Mysterieus woud

Om nog meer in de geest van Robin Hood te kruipen, volg ik vanuit Nottingham de boeiende Robin Hood Trail. Eerste stop: het legendarische Sherwood Forest. Te midden van het woud houd ik halt aan het bezoekerscentrum, waar een permanente tentoonstelling over Robin Hood en over het ecologische belang van dit woud loopt. Vanaf het bezoekerscentrum gaat het even te voet verder, want alle wandelpaden lokken je al er zigzaggend tussen oude eikenbomen naar de fameuze Major Oak. Deze duizend jaar oude boom van naar schatting 25 ton en met takken tot dertig meter lang zou destijds het onvindbare kamp van Robin Hood zijn geweest. Met de nadruk op ‘zou’. Tot enkele jaren geleden mocht je als bezoeker nog in de boom klimmen, maar intussen dreigen de takken af te breken. Stalen palen ondersteunen nu de zwaarste takken, maar ze breken wel het uitzicht op de boom. Het beste moment om deze plaats te bezoeken, is het jaarlijkse Robin Hood Festival in augustus. Rondom de Major Oak en aan het bezoekerscentrum wordt dan voor extra animatie gezorgd: een middeleeuws tentendorp, verhalenvertellers, initiaties boogschieten…

Robin Hood Sherwood Forest Nottinghamshire
Major Oak in Sherwood Forest, het onvindbare kamp van Robin Hood?

 

Robin Hood Nottinghamshire Sherwood Forest Robin Hood Festival
Tijdens het Robin Hood Festival maken bezoekers een tijdreis.

 

Robin Hood Nottinghamshire Sherwood Forest Robin Hood Festival
Ook zij zijn al in de ban van Robin Hood

Het lief van Robin Hood

In de loop der eeuwen is er aan de legendarische held Robin Hood ook een mooie vrouw gekoppeld: Lady Marian. Volgens de overlevering zouden ze in Edwinstowe met elkaar zijn getrouwd. Afbeeldingen in de Saint Mary’s Church en een beeld in het centrum van het dorp dienen dat voor deze en volgende generaties duidelijk te maken. In Edwinstowe zijn er zelfs een officiële Robin Hood en Lady Marian, die op dorpsfeesten en andere grote momenten voor extra ambiance zorgen. Als buitenlandse bezoeker komt dit wat folkloristisch over, maar het toont aan hoe sterk Robin Hood is ingebed in de cultuur van deze streek. Bovendien blijkt de Robin Hood-legende zich perfect aan te passen aan de tijdsgeest. ‘Dat is hetgeen zo fascineert,’ meent historicus John Charlesworth. ‘Neem nu de figuur van Lady Marian. Aanvankelijk was ze een hoofse dame in de schaduw van Robin Hood, maar in recente verhalen is ze uitgegroeid tot een sterke vrouw. Dat komt ook tot uiting in de film, waar ze zelfs gaat meevechten op het slagveld. Real girlpower!’ Merkwaardig is dat zelfs de aanhoudende spanningen in het Midden-Oosten geleidelijk aan de legende van Robin Hood zijn binnengedrongen. Zo begint sinds de jaren 1990 elk nieuw verhaal over Robin Hood met zijn terugkeer naar Engeland na een kruistocht.

Robin Hood Lady Marian Edwinstowe Nottinghamshire
Robin Hood en Lady Marian in Edwinstowe

Robin Hood Edwinstowe Nottinghamshire

Filmlocaties in het Peak District

Een lancering van een nieuwe film over Robin Hood doet keer op keer de legende in en rond Nottingham weer helemaal heropleven. Toch beperken filmmakers zich niet tot Nottinghamshire om als historisch decor in de film uit te spelen. Ridley Scott en zijn locatiescouts weken tien jaar geleden onder meer uit naar het Peak District, een vijftigtal kilometer ten westen van Nottingham. Het Peak District werd als eerste gebied in Groot-Brittannië tot nationaal park uitgeroepen en het is bij Britse natuur- en wandelliefhebbers razend populair. Dankzij de prachtige vergezichten en een aantal opmerkelijke historische landhuizen is het ook erg in trek bij filmmakers. Een locatie waar de crew van Robin Hood neerstreek was Dovedale. Te paard trok Russell Crowe er in zijn rol als Robin Hood door de rivier om nadien in galop de steile flanken van Thorpe Cloud te beklimmen.

Russel, Natalie en Scarlett

Tussen de opnames door ging Russell Crowe even uitblazen in de bar van hotel The Green Man, gelegen in het gemoedelijke centrum van Ashbourne.
Enkele maanden na de opnames volg ik zijn voorbeeld en hoor er al verschillende versies over dat bezoek. Dronk Russell Crowe nu een Guinness? Of een plaatselijk Leatherbritches? En betaalde hij zijn rekening? Of ging barman Andy met het geld lopen?
Tot slot van deze trip probeer ik de nacht door te brengen in Callow Top, Russells verblijfplaats tijdens de opnames. De prijs valt echter wat te hoog uit en uiteindelijk beland ik op de slaapplaats van enkele figuranten: Ilam Hall, een 19de-eeuws neogotisch landhuis dat op zijn beurt al dienst heeft gedaan als filmlocatie voor The Other Boleyn Girl met de knappe verschijningen van Natalie Portman en Scarlett Johansson. En met die dames in gedachten plof ik als een stoere Robin Hood tevreden op mijn bed.

Robin Hood Ilam Hall Peak District
Ilham Hall, filmlocatie en vooral een wel hele mooie plek om te overnachten in het Peak District

 

PRAKTISCH

Robin Hood Sherwood Forest Nottinghamshire
Ernaartoe
P&O Ferries vaart dagelijks van Zeebrugge en Rotterdam naar de haven van Hull van waaruit het nog amper 150 kilometer is tot in Nottingham en het Peak District.
Reserveren: www.POferries.com
Logeertips
Lace Market Hotel, centrum Nottingham: www.lacemarkethotel.co.uk
Clumber Park Hotel aan de rand van Sherwood Forest: www.clumberparkhotel.com
Ilam Hall, Dovedale (Peak District): www.yha.org.uk
The Green Man in Ashbourne (Peak District): www.thegreenman.co.uk
Robin Hood in Nottingham en omgeving:
Toeristische Dienst van Nottinghamshire: www.visit-nottinghamshire.co.uk/ideas-and-inspiration/robin-hood
Nog meer toeristische websites:
www.visitnottingham.com
www.visitpeakdistrict.com
www.visitbritain.com